Download PDF

ÖZET

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanığı  İş Teftiş Kurulu Başkanlığı görevinde değerlendirmek için özgeçmişimi paylaşıyorum.

Çalışma Hayatı

19852016

Baş İş Müfettişi

Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı


  • Çalışma hayatının  iş sağlığı ve güvenliği mevzuatı kapsamında denetimi
  • Ceza ve Hukuk Mahkemelerinde, iş hukuku, iş kazaları, işçilerin hak ve alacakları, maddi ve manevi tazminat konularında kusur raporları hazırlanması
  • Kamu ve özel sektör ayrımı olmaksızın tüm çalışanların ihbar ve şikayetlerinin, iş kazası ve meslek hastalığı olaylarının incelenme raporlarının hazırlanması
  • İşçi ve işveren kuruluşlarına eğitim verilmesi


20032005

Denetim Kurulu Üyesi

Sümer Holding A.Ş.
19741985

Verimlilik Uzmanı

Milli Savunma Bakanlığı 700 Muhabere Fabrikası

Eğitim

19731979

Makine Mühendisi

Ankara Devlet Mühendislik ve Mimarlık Akademisi
19781979

Pedagojik Formasyon

Ankara Üniversitesi

İş Teftiş Kurulu Başkanlığı için vizyonum

Son yıllarda çalışma ve sosyal güvenlik alanında görülen sıçrama hamleleri iş sağlığı ve güvenliği alanında maalesef aynı oranda gerçekleşmemiştir. Bu geri kalışın sebepleri ve çözüm alternatifleri aşağıda sıralanmıştır:

  1. Sürdürülebilir denetim politikaları oluşturulmalıdır.

İşyerlerinin birçoğunda iş sağlığı ve güvenliği anlamında yeterli bilgi mevcut değildir. Bu alana ayırabilecekleri bütçeleri kısıtlıdır. Kısıtlı kaynakların iyi yönetilmesi gerekir. Bu anlamda İş Teftiş Kurulu devletin diğer denetim birimlerinden farklı bir anlayışta kılavuzluk ve liderlik odaklı çalışması gerekir.  Ceza ve kapatmalar oranı % 2 lerdeki “kötü niyetli” işverenlere uygulanmalıdır.

Mevcut müfettiş sayısı ile işletmelerin ancak %2 si denetlenebilmektedir. İşletmeler, risklerinin yanında ekonomik büyüklüklerine göre farklı profillerde sınıflandırılmalı, büyük işletmeler ve kobilere karşı farklı stratejiler geliştirilmeldir. KOBİ işyerlerinin denetimleri Bakanlık İş Müfettişlerinin kontrolü ve koordinatörlüğünde yerel yönetimlere devredilmelidir. Büyük işletmelerde ise OHSAS 18001 gibi yönetim sistemlerine uyumlu yaklaşımlar geliştirilmelidir.Riskli işletmelerin önemli iş sağlığı güvenliği riskleri veri tabanından takip edilmelidir.

  1. İş sağlığı ve güvenliği yönetişim uygulamaları oluşturulmalıdır.

İşletmelerimizin sağlık ve güvenlik kalitesini yanlızca devlet imkanları ile arttıramayız. Bu anlamda iş güvenliği uzmanlığı ve işyeri hekimliği müesseselerinin sağlam bir zemine oturtulması, desteklenmesi ve kullanılması şarttır.

Yakın zamanda genelge ile yapılan değişiklikle iş kazalarının önemli bir bölümü müfettişlerce incelenmemektedir. Ülkemizde maalesef iş kazası olayları aynı olayın değişik işyerlerinde tekrarı şeklinde meydana gelmektedir. Tüm kazalar bir portalde toplanmalı ve sektör kılavuzları oluşturulmalıdır.

Mevzuatlar tutarlı olmalı, sağlam zemine oturtulmalıdır. Mevcut iş güvenliği yönetmelikleri Avrupa Birliği direktifleri hiç bir Avrupa Birliği ülkesinde uygulanmayan bir usülle doğru/yanlış tercüme edilerek aynen yayınlanmıştır. Şu anda işverenlerin bu yönetmeliklerin birçoğunun varlığından haberi yoktur. Uyumlaştırma sözkonusu yönetmeliklerin uygulama altyapılarının hazırlanması, sektörel uygulama rehberlerinin hazırlanması, çalıştaylar düzenlenmesi, işverenlerimiz, sanayimiz ve hatta kendi bölge müdürlüklerimiz ve denetim elemanlarımız için bir öğrenme ve geçiş süreci planlanması gereklidir.

İş Sağlığı ve Güvenliği Genel Müdürlüğü ile kopukluk giderilmeli, medya iletişimi, personelin ve işverenlerin eğitimi gibi konulardaki ana stratejiler koordineli olarak belirlenmelidir.

İş Teftiş Kurulununun işletmeler ve vatandaşlar ile tüm işlemleri e-devlet portali üzerinden online uygulamalar ile yapılmalıdır.

Müfettişlere çok sayıda iş yapmaları değil kaliteli teftiş raporu çıkarmaları için gerekli imkanın sağlanması gereklidir.  Daha önceki kazalar şunu göstermiştir ki kaza olan işyerlerine sürekli teftişe gidilmiş ancak içi boş teftiş raporları bizi ve bakanlığı ciddi sıkıntılara sokmuştur. Son yıllarda çok miktarda müfettiş yardımcısı alınmış ancak bunların eğitim ve yetiştirilmeleri konusunda etkili programlar gerçekleştirilememiştir.Müfettiş yardımcıları için sektör kuruluşları ve iş güvenliği alanındaki tecrübeli uzmanlardan faydalanarak yurtiçi ve yurtdışında bilgi, görgü ve becerileri artırıcı faaliyetler düzenlenmelidir.

Son yıllarda teşkilatımızda ciddi anlamda sıkıntılar yaşanmaktadır. Son yıllarda çok sayıda tecrübeli iş güvenliği   müfettişi emekli olmuş, 3-5 yıl içerinde   gruplar   halinde meslekten uzaklaşmıştır.  Müfettişler inisiyatif kullanamaz duruma gelmiştir.

2015/4   sayılı teftiş rehberi uygulaması derhal durdurulmalı, müfettişlerin geniş katlımla yeniden hazırlanmalı.   Sahada uygulayıcıların katılımı ve katkısı sağlanmadan mevzuat uygulamada günümüzdeki gibi sorunlarla karşılaşılır. Müfettiş raporları işyerlerine özel noksan hususları tespit etmeye yönelik değil (ki bu İş Güvenliği uzmanı ve işverenin sorumluluğundadır) İş güvenliği ulusal politikasında belirlenecek olan ulusal iş sağlığı ve güvenliği sorunlarını çözmek amaçlı planlanacak teftiş programlarının dikkatli, bütünsel ve amaca- çözüme yönelik hedefleri gerçekleştirmek için yazılır. Raporun içeriği de müfettişin teftiş ettiği işyerlerindeki iş sağlığı ve güvenliği örgütlenmesinin canlı ve işyerindeki mevcut risklerle mücadele edebilir özellikte olup olmadığı, mevzuatın hükümlerinin uygulanır durumda olup olmadığı gözlenir. Noksanlıkların giderilmesine yönelik teftiş veya teftişle işyerinde noksanlıkların giderilmeye çalışılması suni teneffüsle insanın hayatta tutulmaya çalışılması kadar anlamsız ve batataklıkta sinek avlamak kadar saçma bir beklentidir.